Այս բաժնում «ԹեոԼաբ» գիտավերլուծական կենտրոնը ներկայացնում է ընդհանրապես քրիստոնեության և, մասնավորապես, Հայ Առաքելական Եկեղեցու առջև ծառացած ժամանակակից մարտահրավերները, դրանց բնույթը, դասակարգումը, դրանց նկատմամբ եկեղեցու որդեգրելիք դիրքը։ «ԹեոԼաբ»-ի ուսումնասիրության բաղադրիչներն են եկեղեցաբանությունը, մասնավորապես, «անեկեղեցի» քրիստոնեություն և «ազգային եկեղեցի» հասկացությունների քննությունը՝ ակադեմիական և գիտահանրամատչելի մակարդակներում։

Ջատագովական/հակաճառական աստվածաբանության շրջանակներում ներկայացվում են ինչպես գիտական ուսումնասիրություններ՝ ջատագովական/հակաճառական ժանրի օրենքների և գրական հնարքների, բառապաշարի, լսարանի պատմական կոնտեքստուալացման վերաբերյալ, այնպես էլ արդի ջատագովական/հակաճառական բառապաշարի, էթիկայի, գրական հնարքների, խնդրի սահմանման, լսարանի, ընդդիմախոսի, հանրայնացման վերաբերյալ։ Պոստմոդեռնի դարում քրիստոնեության ջատագովության վեկտորը միջդավանական խնդիրներից կտրվում և ավելի շատ ուղղվում է պոստէզոթերիկային, թաքնագիտությանը, մոգության և սնահավատության հանրայնացմանը, աշխարհականության (սեկուլյարիզմի) փիլիսոփայությանը, աթեիզմին և քննարկում է այնպիսի խնդիրներ, ինչպիսիք են եկեղեցու ավանդույթի ջատագովության նոր ձևերը, գիտության և քրիստոնեության փոխհարաբերության նոր փուլից բխող բազմաթիվ հարցերի նկատմամբ եկեղեցու արձագանքը, ազատության իմաստի շուրջ շահարկումները, և այլն։

Ջատագովության/հակաճառության հիմքում երկխոսությունն է, սեփական ավանդույթի և դիրքորոշման ճշմարիտ մատուցումն ընդդիմախոսին։ Այդու, «ԹեոԼաբ»-ի գիտական օրակարգի կարևորագույն մասն է էկումենիկ աստվածաբանությունը՝ ընդգրկելով թեմատիկ լայն սանդղակ՝ էկումենիզմի պատմական զարգացումից մինչև էկումենիկ որոշումների պրակտիկ կիրառություն։

Չջնջելով, այլ հաստատելով հրեաներին տրված պատվիրանները, Քրիստոս դրանով իսկ հաստատեց, որ այդ պատվիրանները հրեա ժողովրդի միջոցով տրվել են ողջ մարդկությանը։ Քրիստոս հաստատեց օրենքն ու պատվիրանները, բայց մերժեց հրեաներին և սա կարևոր հանգամանք է տարբերակելու համար Մովսեսի ու մարգարեների կողմից մարդկությանը տրված պատվիրանները, հրեա ժողովրդից, որը հալածեց ու սպանեց մարգարեներից շատերին, հալածեց ու խաչ հանեց Քրիստոսին, որն իրենց խոստացված Մեսիան էր։

Կարդալ ավելին․․․

Թշնամուն ներելու և ապտակի դեպքում մյուս այտը պարզելու պատվիրանները լեռան քարոզից են, որը պետք է դիտարկել ամբողջության մեջ և առանձին հատվածներ չկտրել համատեքստից։ Նախքան ներում քարոզելը Քրիստոս այս քարոզում հստակ նշում է, որ իր պատվիրաններով անվավեր չի ճանաչում, չի ջնջում մինչ այդ մարդկությանը տրված օրենքը։ Եվս մեկ անգամ մեջբերենք Քրիստոսի խոսքը լեռան քարոզից.

Կարդալ ավելին…

Շատ քրիստոնյաներ «Մի սպանիր» պատվիրանը (Ելք 20։13) ընկալում են որպես պատերազմի արգելք։ Այդպես է հնչում պատվիրանի հունարենից հայերեն բառացի թարգմանությունը, սակայն գիտենք, որ տասը պատվիրանները Մովսեսին տրվել են հին եբրայերենով։ Փորձենք պարզել, թե ինչպե՞ս է հնչել այդ պատվիրանը բնագրով և ի՞նչ իմաստային նրբերանգներ է ունեցել։ Լեզվաբանության և աստվածաբանության դոկտոր, ազգությամբ հրեա Լեոնիդ Մացիխն այդ մասին հետաքրքիր տեղեկություններ է հայտնում. «Ներկայիս և բիբլիական շրջանի եբրայերենում եղել է քերականական ձև, որը չկա արդի մի շարք լեզուներում, այդ թվում ռուսերենում, բայց կա ասենք անգլերենում՝ ժխտական իմպերատիվը։ You do not մի արա դա, մի վարվիր այդպես։ Այդ ժխտական «մի» նախածանցի հոմանիշը եբրայերենում «ալ»-ն է։ Բայց տասը պատվիրաններում «ալ» նախածանցի փոխարեն դրված է «լո» նախածանցը, որն ավելի շուտ հորդորի իմաստ ունի, քան արգելքի։ Աստված չի արգելում մարդկանց, այլ հորդորում է և դա ահռելի տարբերություն է։ Բացի այդ սխալ կերպով «մի սպանիր» թարգմանվող պատվիրանը չի արգելում սպանությունն ընդհանրապես։ Եբրայերենում սպանություն բառի տվյալ գրառման եղանակը բառացիորեն նշանակում է «միտումնավոր, հանցագոր, կամավոր սպանություն չարությամբ»։

Կարդալ ավելին…

Ներկայում հաճախ ԶԼՄ-ներով հնչող կամ սոցիալական մեդիայում հանդիպող «էկումենիզմ» եզրը կիրառվում է տարբեր իմաստներով և կոնտեքստներում: Եզրը ծագում է հունարեն οἰκουμένη բառից, որը բառացի նշանակում էր «բնակեցված երկիր»: Քրիստոնեական գրականության մեջ «էկումենիկ» են կոչվում ամենակարևոր ժողովները, որոնք հայերենում անվանվում են «տիեզերական» (տարբեր եկեղեցիներ տարբեր թվով ժողովներ են համարում այդպիսին): Սակայն սա եզրի իմաստներից միայն մեկն է:

Կարդալ ավելին․․․

XIX-XX դարերում ոչ միայն փիլիսոփայության, այլ նաև քրիստոնեական աստվածաբանության մեջ գոյության խնդիրը քննարկման կարևոր հարցերից էր: Այս շրջանում գոյության երևույթի ուսումնասիրությունը դառնում է էքզիստենցիալ (գոյաբանական) աստվածաբանության լրջագույն խնդիրներից մեկը: Էքզիստենցիալիզմի հայր է համարվում դանիացի աստվածաբան — փիլիսոփա Սյորեն Կյերկեգորը (1813-1855 թթ.): Անհրաժեշտ է նշել, որ Կյերկեգորը միայն քրիստոնեական էքզիստենցիալիզմի հիմնադիրը չէ: Մի շարք էքզիստենցիալիստ փիլիսոփաներ իրենց գոյության փիլիսոփայությունը ձևավորեցին՝ հիմնվելով Կյերկեգորի գոյաբանության վրա:

Կարդալ ավելին․․․

Ինչպես պատերազմագիտության (պոլեմոլոգիայի), այնպես էլ աստվածաբանության շրջանակներում պատերազմ երևույթը չի քննարկվում միայն իր ավանդական հասկացողության մեջ, այն է՝ բախում, ընդհարում ազգերի կամ պետությունների միջև: Պատերազմը դիտվում է նաև որպես ցանկացած տեսակի բախում ու ընդհարում՝ վերագրելով այն մարդկային բնությանը՝ որպես կյանքի անբաժանելի և անխուսափելի երևույթ ու բնականոն ապրելակերպ: Պատերազմի նկատմամբ նման մոտեցումը բնորոշ է XIX-XX դարերի փիլիսոփայա-աստվածաբանական մտածողությանը:

Կարդալ ավելին․․․
Theme: Overlay by Kaira